Een olie voor transmissie, hydrauliek en remmen
In een moderne tractor delen transmissie, achterbrug, hefinrichting en natte remmen een oliebad. Die olie moet tandwielen beschermen, de hydrauliek aandrijven en de remmen laten grijpen zonder te piepen. Daarom is het een gespecialiseerde olie, geen gewone hydrauliekolie.
UTTO en STOU
Een UTTO smeert transmissie, hydrauliek en natte remmen; een STOU doet dat ook en dient daarnaast als motorolie.
| Kenmerk | UTTO | STOU |
|---|---|---|
| Voluit | Universal Tractor Transmission Oil | Super Tractor Oil Universal |
| Waar | Transmissie, achterbrug, eindaandrijving, hydrauliek, natte remmen en koppelingen | Dezelfde plaatsen en de motor |
| Typische viscositeit | SAE 10W-30 | SAE 10W-40 of 15W-40 |
| Voor wie | Elke tractor met een gedeeld oliebad | Oudere machines waar de bouwer een olie voor alles toelaat |
| Moderne motoren met roetfilter | Niet van toepassing | Meestal niet geschikt; vraag een aparte motorolie |
Shell Spirax S4 TXM is een UTTO in SAE 10W-30, voorheen Shell Donax TD; Shell vermeldt uitdrukkelijk dat ze niet als motorolie gebruikt mag worden. Zie Spirax STOU en UTTO.
De vrijgaven die u in het handboek tegenkomt
| Merk | Specificatie voor transmissie en hydrauliek |
|---|---|
| John Deere | JDM J20C; J20D voor koude omstandigheden |
| Case IH, New Holland (CNH) | MAT 3525, MAT 3540, en oudere MS 1207, MS 1209, MS 1210 |
| Massey Ferguson, Fendt, Valtra (AGCO) | CMS M1135, M1141, M1143, M1145 |
| ZF (achterbruggen, transmissies) | TE-ML 03E, 05F, 06K, 17E, 21F |
| Volvo | WB 101 |
| Kubota | UDT, Super UDT |
| Algemeen | API GL-4 |
Voor de vrijgaven van Spirax S4 TXM verwijst Shell naar zijn eigen OEM-lijst; wij bezorgen de actuele lijst bij uw aanvraag.
Bouwmachines en dumpers met powershiftbak vragen vaak een andere olie: Caterpillar TO-4. Daarvoor is Spirax S4 CX bedoeld, met TO-4 en ZF TE-ML 03C op de fiche. Zie Spirax powershift.
Waarom geen gewone hydrauliekolie?
Een UTTO bevat wrijvingsmodificatoren voor natte remmen en koppelingen; een gewone hydrauliekolie niet. Wie hydrauliekolie gebruikt waar een UTTO hoort, krijgt doorgaans lawaaierige of grijpende remmen, stroeve hydrauliek en slechtere schakelingen.
Piepende of schokkende remmen
Remgeluid bij natte remmen is stick-slip: de wrijving in de remschijven schommelt snel en de olie heeft daar een grote invloed op. De oorzaak is niet altijd de olie zelf:
- Een olie zonder de juiste wrijvingsmodificator, of waarvan het additief opgebruikt is.
- Water in de olie. John Deere raadt aan dat eerst met een oliestaal uit te sluiten.
- Vuil in het reservoir; natte remmen zijn daar gevoelig voor.
- Slijtage of montage van het remmateriaal zelf.
Om die reden begint een remklacht bij ons met een analyse, niet met een nieuw vat. Zie Analyses en metingen.
Viscositeit en seizoen
Te dunne olie geeft meer slijtage; te dikke olie maakt de bediening traag en kost rendement. Daarom bestaan er versies voor koude omstandigheden, zoals JDM J20D naast J20C. Werkt uw machine veel bij vorst, zeg dat bij uw aanvraag.
Veelgestelde vragen
Mag ik STOU gebruiken in een tractor die UTTO vraagt?
Alleen als de bouwer het toelaat. Een STOU bevat een motorolie-pakket en heeft een andere viscositeit.
Ik heb drie tractoren van drie merken. Hoeveel olien heb ik nodig?
Vaak een UTTO die de vrijgaven van alle drie draagt. Stuur ons uw lijst met merk, type en bouwjaar; wij leggen de vrijgaven naast elkaar.
Moet ik een anti-geluidadditief toevoegen?
Liever niet zonder overleg. Het lost een tekort aan wrijvingsmodificator op, niet water of vuil. Eerst analyseren.
Is een merkolie van de dealer beter?
Niet per se. Wat telt is de vrijgave in het handboek. Een product met die vrijgave doet wat de bouwer vraagt.
Bronnen
Shell. Shell Spirax S4 TXM, technisch informatieblad · Shell Spirax S4 CX 10W, technisch informatieblad. De actuele OEM-lijst van Spirax S4 TXM vragen wij bij uw aanvraag op bij Shell.
UTTO en STOU. HTS Spares, wat is UTTO · Alticar, UTTO-fiche · Ford Fuels, UTTO
Natte remmen. SAE 961817, brake chatter · John Deere, Hy-Gard · For Construction Pros
De typische viscositeiten van UTTO en STOU in de tabel zijn een vuistregel uit de praktijk; de fiche van het product is leidend.
Hoeveel olien heeft uw park nodig?
Bezorg ons merk, type en bouwjaar van uw tractoren; u krijgt het kleinst mogelijke aantal producten voor heel uw park.
De vijf gegevens
1. Het voorschrift of de vrijgave uit het machinehandboek. Dat gaat altijd voor op alles hierboven.
2. De bedrijfstemperatuur van de olie, niet die van de hal: de tank, het carter, het lagerhuis of de lagerinlaat.
3. De laagste starttemperatuur.
4. De snelheid: het pomptoerental, de omtreksnelheid van de traagste trap, of het toerental en de maten van het lager.
5. De belasting: de werkdruk, het vermogen en of er schokken in het spel zijn.
Wat u van ons terugkrijgt
De klasse die wij adviseren, met de reden erbij en de berekening als u ze wil zien. Daarbij de productfiche met de werkelijke cijfers van de gekozen olie, zodat u kunt nakijken of ze in het venster van uw machine valt.
Twijfelen wij tussen twee klassen, dan zeggen wij dat ook, met wat er voor elke keuze pleit.