Bijvullen, mengen of spoelen?

Twee olien met dezelfde viscositeit en dezelfde norm zijn nog geen twee druppels water. Elk merk heeft zijn eigen additiefpakket, en die pakketten kunnen elkaar tegenwerken.

Mengbaar is niet hetzelfde als verenigbaar

Olien kunnen zich perfect mengen en toch niet samen werken. HLP-olien volgens DIN 51524 zijn altijd mengbaar met elkaar, maar slechts zelden echt verenigbaar. In de praktijk geeft mengen dan slib, afzettingen, slechtere luchtafgifte of filters die sneller dichtslibben. Dat geldt ook bij zinkhoudende olien onderling en zinkvrije onderling.

Wat u beter niet mengt

  • Hydrauliekolien van een andere klasse (HLP, HLPD, HVLP)
  • Zinkhoudend met zinkvrij
  • Hydrauliekolie met motorolie

Wat u nooit mengt

  • Polyglycol (PAG) met minerale olie of andere synthetische olien
  • Milieuaanvaardbare olien van een ander type of een ander merk, bv. HEES met HETG

Weet u niet welk product er oorspronkelijk in zat, dan is aftappen en verversen verstandiger dan bijvullen.

Bijvullen met hetzelfde product

Bijvullen heeft alleen zin als de olie die erin zit nog goed is: viscositeit, zuurgraad en oxidatie binnen de grenzen. Een olieanalyse zegt u dat; zie Analyses en metingen.

Overstap naar een milieuaanvaardbare olie

ISO 15380 laat na de omschakeling hoogstens 2 % gewone hydrauliekolie toe, en 1 % als de vorige vulling HLPD- of motorolie was. Meer restolie kan de vloeistof haar snelle afbreekbaarheid doen verliezen. Omdat de tank meestal maar zo’n 30 % van de totale vulling bevat, volstaat een keer aftappen niet.

  • Neem een staal van de huidige olie en laat de verenigbaarheid testen.
  • Tap het systeem af, ook leidingen, cilinders en filterhuizen waar dat kan. Reken erop dat ongeveer 40 % van de oude olie achterblijft.
  • Vul met de nieuwe olie, laat de machine kort werken zodat alle circuits doorspoelen, en tap opnieuw af.
  • Herhaal tot de restolie onder 2 % ligt; meestal zijn drie tot vier keer nodig.
  • Vervang alle filters en ontlucht na elke spoelbeurt.
  • Markeer de machine duidelijk en vervang de filter opnieuw na ongeveer 50 draaiuren.
  • Laat met een analyse bevestigen dat de restolie onder de grens zit.

Esters lossen afzettingen van de vorige olie op en kunnen afdichtingen aantasten; kijk de afdichtingsmaterialen na voor u overstapt. Teruggaan naar minerale olie vraagt hetzelfde spoelschema. Zie ook Milieuaanvaardbare smeermiddelen.

Een rekenvoorbeeld

Stel dat na elk aftappen 30 % in het systeem achterblijft. Na een keer zit er 30 % oude olie in de nieuwe vulling, na twee keer 9 %, na drie keer 2,7 %, na vier keer 0,8 %. Om onder 2 % te komen zijn dus vier spoelbeurten nodig. Met beter aftappen, bv. 20 % restolie, volstaan er drie.

Andere omschakelingen

Van naarWat u moet weten
Zinkhoudend naar zinkvrijNiet bijvullen; aftappen en filters vervangen. De zinkvrije olie kan afzettingen losmaken, controleer de filter na de eerste draaiuren.
Minerale tandwielolie naar PAGVolledig aftappen en spoelen; PAG mengt niet. Afdichtingen en verf nakijken.
Minerale turbineolie naar een andereAnalyse vooraf; bestaande afzettingen kunnen loskomen.
Vet naar ander vetZie Smeervet kiezen voor de verdikkertabel.

Veelgestelde vragen

Vul zo weinig mogelijk bij met een olie van dezelfde klasse en hetzelfde type, noteer wat u hebt gebruikt en plan een analyse of een verversing.

Niet zonder test. Ook binnen hetzelfde type kunnen esters en additieven verschillen.

Met een analyse van de nieuwe vulling; het labo meet het aandeel minerale olie.

Een overstap plannen?

Stuur ons wat er nu in uw machine zit en wat u wilt gebruiken; u krijgt een overstapschema met het aantal spoelbeurten.

De vijf gegevens

1. Het voorschrift of de vrijgave uit het machinehandboek. Dat gaat altijd voor op alles hierboven.
2. De bedrijfstemperatuur van de olie, niet die van de hal: de tank, het carter, het lagerhuis of de lagerinlaat.
3. De laagste starttemperatuur.
4. De snelheid: het pomptoerental, de omtreksnelheid van de traagste trap, of het toerental en de maten van het lager.
5. De belasting: de werkdruk, het vermogen en of er schokken in het spel zijn.

Wat u van ons terugkrijgt

De klasse die wij adviseren, met de reden erbij en de berekening als u ze wil zien. Daarbij de productfiche met de werkelijke cijfers van de gekozen olie, zodat u kunt nakijken of ze in het venster van uw machine valt.

Twijfelen wij tussen twee klassen, dan zeggen wij dat ook, met wat er voor elke keuze pleit.