Shell Diala S4 ZX-I

Volledig geïnhibiteerde transformatorolie op GTL-basisolie, zonder meetbaar zwavel. Voldoet aan IEC 60296 editie 5, type A, en draagt de vrijgaven van de grote transformatorbouwers.

Waarvoor deze olie bedoeld is

Een transformatorolie heeft maar twee taken, maar ze moet die twintig jaar lang volhouden: de wikkelingen isoleren en de warmte afvoeren. Wat haar daarbij de das omdoet is niet slijtage, want er schuurt niets. Het is veroudering, vocht en zwavel.

Shell Diala S4 ZX-I pakt die drie apart aan. De basisolie komt uit het Shell GTL-procede en bevat minder zwavel dan de meetgrens van 1 ppm, waardoor de olie uit zichzelf niet corrosief is tegenover koper, zonder dat er een passivator aan te pas komt. Ze is volledig geïnhibiteerd, wat haar weerstand tegen oxidatie verlengt. En ze wordt gedroogd afgeleverd: 14 mg/kg water in het vat, tegen een norm van maximaal 40.

Daardoor kan ze in veel gevallen gevuld worden zonder voorafgaande behandeling. Of dat in uw geval mag, hangt af van de toepassing en van wat de transformatorbouwer voorschrijft.

In het kort

Type
Geïnhibiteerde isolatieolie op GTL-basisolie

Norm
IEC 60296 editie 5, type A

Viscositeit bij 40 °C
9,8 mm²/s

Stolpunt
−45 °C

Vlampunt
191 °C

Doorslagspanning, na behandeling
78 kV

Zwavelgehalte
minder dan 0,001 m%

Verpakkingen
20 l, 209 l en IBC van 1000 l

Waar het verschil zit

Drie eigenschappen die deze olie onderscheiden van een gewone minerale transformatorolie. Alle drie zijn ze te meten, en alle drie staan ze in de tabel hieronder.

Geen zwavel, geen passivator

Corrosief zwavel tast het koper in de wikkeling aan en zet zich af op het papier. Veel oliën lossen dat op met een passivator, een additief dat in de loop der jaren opraakt. Deze olie heeft er geen nodig: het zwavel zit er gewoon niet in. Ze is niet corrosief volgens DIN 51353, IEC 62535 en ASTM D1275B.

Gedroogd geleverd

Water verlaagt de doorslagspanning, en dat is de eigenschap waar een transformator op rekent. Deze olie verlaat de fabriek met 14 mg/kg water in het vat en haalt onbehandeld al 50 tot 60 kV, tegen een norm van 30.

Geen onbedoelde gasvorming

Een olie die onder spanning zelf gassen vormt, vertroebelt de gasanalyse waarmee u de transformator bewaakt. Shell meet voor waterstof, methaan en ethaan telkens minder dan 5 µl/l, tegen een grens van 50, en classificeert de olie als vrij van onbedoelde gasvorming.

S4 ZX-I of S5 BD? Beide zijn volledig geïnhibiteerde GTL-oliën zonder zwavel, beide gemakkelijk biologisch afbreekbaar volgens OECD 301B. Het verschil zit in waarvoor ze zijn vrijgegeven en hoe ze zich gedragen. De S4 ZX-I draagt de lange lijst OEM-vrijgaven: Siemens Energy, Hitachi Energy, GE Grid Solutions, Reinhausen en nog een rij transformatorbouwers. De S5 BD draagt die lijst niet, maar is dunner bij koude en absorbeert waterstof in plaats van het af te geven, wat telt bij hoge spanningsgradiënten zoals in meettransformatoren en schakelaars. Staat er een fabrikantnaam in uw bestek, dan beslist die lijst. Staat er geen, dan beslist de toepassing.

Ook in het Diala-gamma

Naast deze olie leveren wij Shell Diala S5 BD, de variant die beter tegen koude kan en waterstof absorbeert. Op de merkpagina staat waar isolatieolie om draait en welke drie meetwaarden u in de gaten houdt.

Technische gegevens

Analysecijfers uit het Nederlandse informatieblad van Shell, versie 4.9. Typische waarden voor de huidige productie. De middelste kolom is de eis van IEC 60296 voor type A; een minteken betekent dat de norm er niets over zegt.
EigenschapIEC 60296 type ADiala S4 ZX-I
Visueel aspectIEC 60296helder, zonder sedimenthelder, zonder sediment
Densiteit bij 20 °Ckg/m³ · ISO 3675max. 895805
Viscositeit bij 40 °Cmm²/s · ISO 3104max. 12,009,8
Viscositeit bij −30 °Cmm²/s · ISO 3104max. 1.800438
Vlampunt (PMCC)°C · ISO 2719min. 135191
Stolpunt°C · ISO 3016max. −40−45
Neutralisatiewaardemg KOH/g · IEC 62021-1max. 0,01< 0,01
GrensvlakspanningmN/m · IEC 62961min. 4351
KleurISO 2049max. L0,5L0,5
Totaal zwavelgehaltem% · ISO 14596max. 0,05< 0,001
Corrosief zwavelDIN 51353niet corrosiefniet corrosief
Potentieel corrosief zwavelIEC 62535niet corrosiefniet corrosief
Doorslagspanning, onbehandeldkV · IEC 60156min. 3050 – 60
Doorslagspanning, na behandelingkV · IEC 60156min. 7078
Diëlektrische verliesfactor bij 90 °CIEC 60247max. 0,0050,001
Totale zuurgraad na oxidatiemg KOH/g · IEC 62021-1max. 0,30,02
Slib na oxidatie%m · IEC 61125max. 0,050,01
Watergehalte, vat en IBCmg/kg · IEC 60296max. 4014
Antioxidant (DBPC)%m · IEC 606660,08 – 0,400,2
PCB-gehaltemg/kg · IEC 61619niet detecteerbaarniet detecteerbaar

Specificaties en vrijgaven

Wat de Nederlandse informatiebladen van Shell vermelden. Een minteken betekent dat de fiche van dat product de specificatie niet noemt. Shell schrijft «voldoet aan», en dat is iets anders dan een goedkeuring door de fabrikant.
SpecificatieS4 ZX-IS5 BD
IEC 60296 editie 5 (2020), type A, volledig geïnhibiteerd✓✓
IEC 60296 editie 4 (2012), tabel 2, sectie 7.1✓✓
IEC 60296 (2020), tabel 2, sectie 7.1–✓
CAN/CSA-C50-14, tabel 1, klasse A type II–✓
DOBLE TOPS, geïnhibiteerd✓✓
ENGIE Laborelec LPS 05/2020✓–
Siemens Energy, inclusief HVDC✓–
Hitachi Energy✓–
GE Grid Solutions✓–
Maschinenfabrik Reinhausen (MR)✓–
HYOSUNG✓–
SGB-SMIT✓–
TBEA, TWBB, SPECO, Huapeng, Xian XD✓–
ASTOR, BEST✓–
Biologische afbreekbaarheid, OECD 301B✓✓
Zwerfgasvorming binnen IEC 60296 Ed5, tabel 3✓✓
Gasabsorberend, ASTM D2300 waterstof–−2 µl/l

De lijst met transformatorbouwers is de reden dat deze olie zo vaak in een bestek staat. Controleer wel altijd welke editie van IEC 60296 uw bestek noemt: editie 5 dateert van 2020 en verving editie 4 uit 2012. Deze olie voldoet aan beide.

Wat voldoet aan, goedgekeurd en codes als HLP of CLP juist betekenen, leest u op Specificaties en goedkeuringen lezen.

Veelgestelde vragen

In veel gevallen niet. De olie wordt gedroogd geleverd, met 14 mg/kg water in vat en IBC, en haalt onbehandeld al 50 tot 60 kV doorslagspanning. Shell schrijft er zelf bij dat de noodzaak van verdere droging en behandeling per toepassing en per OEM-specificatie moet worden beoordeeld. Houd dus het voorschrift van de transformatorbouwer aan.

Dat het zwavelgehalte onder de meetgrens van 1 ppm van ASTM D5185 ligt. Het gevolg: de olie is uit zichzelf niet corrosief tegenover koper en heeft geen passivator nodig. Dat scheelt, want een passivator raakt in de loop van de jaren op, en dan komt de corrosie alsnog.

Mengen met een andere minerale transformatorolie kan technisch, maar u verliest dan de eigenschappen waarvoor u deze olie koopt, en u verandert de uitgangswaarden van uw gasanalyse. Laat ons eerst nagaan wat er in de transformator zit; vaak is een staal nemen de snelste weg naar een antwoord.

Beide zijn geïnhibiteerde GTL-oliën zonder zwavel. De S4 ZX-I draagt de lange lijst vrijgaven van transformatorbouwers. De S5 BD draagt die niet, maar is dunner bij koude, 253 tegen 438 mm²/s bij −30 °C, en absorbeert waterstof in plaats van het af te geven. Dat laatste telt bij hoge spanningsgradiënten, zoals in meettransformatoren en schakelaars.

Schoon en droog, in vaten die alleen voor isolatieolie dienen, bij voorkeur met een luchtdroger erop, en op een plaats met weinig temperatuurschommeling. Vocht, deeltjes, vezels en zeepresten tasten juist die diëlektrische eigenschappen aan waarvoor u de olie koopt.

In vaten van 20 en 209 liter en in een IBC van 1000 liter. Vraag ons de prijs na voor de hoeveelheid die u nodig hebt.

Alleen met een product dat dezelfde norm en vrijgave draagt, en liefst zo weinig mogelijk. Twee olien kunnen perfect mengbaar zijn en toch niet samen werken. Hoe u een bijvulling of een overstap correct aanpakt, leest u op Olie omschakelen.

Prijs voor Diala S4 ZX-I

Geef ons de hoeveelheid en de verpakking door, dan rekenen wij het voor u uit. Staat er een specificatie of een fabrikantnaam in uw bestek, stuur die mee: dan zeggen wij meteen of deze olie erop staat.